نگاهی به سین کیانگ و تبت امروزی از مدارس شبانه روزی کانادا

2026-10-12

سلام به همه، اسم من یانگ است. این اولین مقاله پس از تبدیل "یانگ شو" به نسخه متنی است.

مدتی پیش این خبر را دیدم که چین به شدت در حال ترویج ماندارین در سین کیانگ و تبت است و کودکان به طور فزاینده ای قادر به یادگیری زبان مادری خود در مدرسه نیستند. این موضوع مرا به یاد موضوعی می‌اندازد که همیشه می‌خواستم درباره آن صحبت کنم: مدارس مسکونی بومی‌ها در تاریخ کانادا.

من سال ها در کانادا زندگی کرده ام و درک کلی از این دوره از تاریخ دارم، اما زمانی که این مقاله را نوشتم، فقط بسیاری از جزئیات را به دقت بررسی کردم. اگر مشکلی هست لطفا اصلاح کنید.

1. کانادا چه کرده است؟

در نیمه دوم قرن نوزدهم. در سال 1879، دولت کانادا افرادی را برای بازرسی مدارس شبانه روزی هند به ایالات متحده فرستاد. آنها با "گزارش داروین" بازگشتند و به کانادا نیز توصیه کردند که همین کار را انجام دهد - کودکان بومی را از والدین خود دور کند، آنها را در مدارس شبانه روزی متمرکز کند، و به آنها به زبان انگلیسی (یا فرانسوی) آموزش دهد، با هدف "همگون سازی" آنها در جامعه سفید پوست. مقامات امور هند در آن زمان به صراحت بیان کردند: هدف ما ناپدید شدن «مشکل هند» است.

در سال 1883 اولین مدارس شبانه روزی افتتاح شد. در سال 1884، قانون هند مورد بازنگری قرار گرفت و متعاقباً چندین بار افزایش یافت تا کودکان بومی مجبور شوند به مدرسه بروند و والدینی که فرزندان خود را به مدرسه نمی‌فرستند تنبیه می‌شدند.

این مدارس به نام «آموزش» هستند، اما در واقع ماشین‌های نسل‌کشی فرهنگی هستند: کودکان به محض ورود به مدرسه اجازه ندارند به زبان مادری خود صحبت کنند و در صورت انجام این کار، تنبیه بدنی می‌شوند. موهای بلندشان را می برند، لباس های سنتی شان را عوض می کنند و نام های بومی شان را عوض می کنند. برنامه درسی عمدتاً کار یدی است و کلاس های فرهنگی واقعی بسیار اندک است. مدارس توسط کلیساها اداره می شوند و دولت بودجه را بر اساس سرانه اختصاص می دهد. هنگامی که تخصیص کافی نیست، مدارس تمام تلاش خود را می کنند تا دانش آموزان بیشتری را جذب کنند و در نتیجه ازدحام بیش از حد، سوء تغذیه، بهداشت ضعیف و بیماری سل شایع می شود.

2. قیمت: 150000 کودک

در طی بیش از 100 سال، تقریباً 150000 کودک بومی به این مدارس فرستاده شدند. کمیسیون حقیقت و آشتی تأیید کرد که حداقل 3200 کودک در مدارس در اثر بیماری، یخ زدگی یا تصادفات هنگام فرار جان خود را از دست دادند. تعداد واقعی فقط بیشتر است زیرا بسیاری از مدارس سوابق ناقص دارند.

بسیاری از کسانی که جان سالم به در بردند نیز ویران شدند: آزار جسمی و تجاوز جنسی رایج بود. آنها کاملاً از والدین، قبیله، زبان و فرهنگ خود منزوی شدند و نسلی توانایی پدر و مادر بودن را از دست دادند - زیرا خودشان در مؤسساتی بدون عشق بزرگ شدند. این آسیب از نسلی به نسل دیگر منتقل می شود و هنوز هم وجود دارد.

3. اعتراف به اشتباهات: بسته شدن، عذرخواهی، جبران

در سال 1969، دولت فدرال "کاغذ سفید" را منتشر کرد که می خواست به سادگی وضعیت ویژه مردم بومی را لغو کند و "با همه مردم یکسان رفتار شود." با این حال، با مخالفت شدید مردم بومی مواجه شد و مجبور شد تسلیم شود. این نشان می دهد که مسیر جذب اساساً اشتباه است.

در سال 1996، آخرین مدرسه مسکونی (مدرسه گوردون در ساسکاچوان) بسته شد. بیش از یک قرن مدرسه شبانه روزی رسما به پایان رسیده است.

پس از آن، کانادا چندین کار عمده انجام داد: در سال 1998، دولت "بیانیه آشتی" صادر کرد و برای اولین بار رسما به اشتباهات خود اعتراف کرد. در سال 2006، "توافقنامه اسکان مدارس مسکونی هندی": 1.9 میلیارد دلار کانادا غرامت، به بازماندگان با توجه به سالهای قربانی شدن غرامت پرداخت شد، و رویه خاصی برای رسیدگی به ادعاهای سوء استفاده ایجاد شد. در 11 ژوئن 2008، نخست وزیر هارپر رسماً در پارلمان عذرخواهی کرد و کل روند به طور زنده از تلویزیون پخش شد. از سال 2008 تا 2015، کمیسیون حقیقت و آشتی به 6750 پرونده در سراسر کشور رسیدگی کرد. بر اساس شهادت دو نفر از بازماندگان، گزارشی در سال 2015 منتشر شد و 94 "فراخوان برای اقدام" ارائه شد که تمام جنبه های آموزشی، مراقبت های پزشکی، عدالت، زبان و فرهنگ را پوشش می داد. از سال 2013، 30 سپتامبر هر سال "روز پیراهن نارنجی" است. در سال 2021، 215 قبر بدون علامت در سایت مدرسه شبانه روزی کاملوپس کشف شد که کشور را شوکه کرد. در همان سال، 30 سپتامبر به عنوان "روز حقیقت و آشتی ملی" تعیین شد و به یک تعطیلات قانونی فدرال تبدیل شد - یک تعطیلات ملی نه برای جشن، بلکه برای یادآوری و تأمل.

4. کانادا امروز

امروزه در کانادا مجموعه کاملی از سیاست های حمایتی برای مردم بومی وجود دارد: وزارت امور بومیان بودجه ای را برای آموزش، مراقبت های پزشکی، مسکن و کارآفرینی اختصاص داده است. در پذیرش دانشگاه و استخدام در خدمات کشوری تعصباتی وجود دارد. قانون اعلامیه سازمان ملل متحد در مورد حقوق مردمان بومی در سال 2021 تصویب خواهد شد. در سال 2022، دولت فدرال به توافقنامه ای به مبلغ 40 میلیارد دلار کانادا در مورد تبعیض رفاه کودکان بومی - بزرگترین حل و فصل در تاریخ کانادا- دست یافت.

البته جوامع بومی امروز هنوز با بسیاری از مسائل واقعی روبرو هستند: آب آشامیدنی در ذخایر، زنان ناپدید شده و کشته شده بومی، میزان خودکشی جوانان... آشتی راه طولانی است. اما حداقل کشور اعتراف می کند: ما اشتباه کردیم و داریم بدهی خود را می پردازیم.

5. مقایسه سین کیانگ و تبت امروزی

بیایید به اخبار ابتدایی بازگردیم. بر اساس گزارش 2023 کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل متحد، حدود 1 میلیون کودک تبتی در مدارس شبانه روزی تحصیل می کنند و تدریس عمدتا به زبان ماندارین است. فضای میراث زبان تبتی و فرهنگ تبتی به شدت فشرده شده است. وضعیت در سین کیانگ نیز مشابه است: پس از سال 2017، "آموزش دو زبانه" به طور فزاینده ای به سمت ماندارین متمایل شده است. بر اساس گزارش های متعدد رسانه های بین المللی، جایگاه اویغور در آموزش مدارس کماکان رو به کاهش است و تعداد زیادی از کودکان اویغور به مدارس شبانه روزی فرستاده شده اند که از محیط زبانی خانواده های خود جدا شده اند.

آیا تکنیک آشنا به نظر می رسد؟ به نام «آموزش» بچه ها دور هم جمع می شوند، زبان مادری شان قطع می شود و فرهنگشان قطع می شود. این کاری است که کانادا 140 سال پیش انجام داد.

تفاوت این است: کانادا بیش از 100 سال قبل از بستن مدارس، عذرخواهی، پرداخت پول و ایجاد تعطیلات ملی برای یادآوری این اشتباه، این کار را انجام داد. امروز در چین، موارد مشابهی در حال رخ دادن است، اما نه عذرخواهی، نه تأمل و نه حتی بحثی وجود دارد.

نتیجه گیری

این را نمی نویسم که بگویم کدام کشور خوب است و کدام کشور بد. تاریخ کانادا فقط ثابت می کند: مجبور کردن کودکان به ترک زبان مادری و قطع ریشه های فرهنگی خود، صرف نظر از اینکه بنر آن چه باشد، در نهایت اشتباه خواهد شد - آنقدر اشتباه است که یک جشن ملی و یک نسل طول می کشد تا تأمل و جبران شود.

از تاریخ درس بگیرید اگر اشتباه بودن اشتباهی در کشورهای دیگر ثابت شده است، کسانی که آن را تکرار می کنند، حداقل باید دست از کار بکشند و به آن فکر کنند.

اسم من یانگ است. این اولین شماره از نسخه متنی «گفتگوهای یانگ» است. اگر نظرات متفاوتی دارید، لطفا پیام بگذارید تا بحث کنیم.